سابقه روحانیت سعدآباد
حضرت آیت الله حاج سید مهدی مهدوی
از بزرگان ومفاخرروحانیت سعدآباد،سرو بلند قامت علم وادب، فقیه وادیب عاشق اهل بیت(ع) حضرت آیت الله حاج سید مهدی مهدوی است که نقش بنیادین در پایه گذاری منبر،وعظ وخطابه دراین شهر دارد آن فقیه بزرگوار تحصیل کرده حوزه کهن نجف اشرف بود که به لطف پروردگار وتوفیق الهی همای سعادت وخضر رهی برای ساکنان شهر ومنطقه سعدآباد گردید ایشان منشاء خدمات فراوان در حوزه فرهنگ است که از مهمترین آنان آشنا نمودن مردم با فقه اهل بیت (ع)ومعارف اسلامی وسیراب نمودن مردم ازکوثروزلال مکتب قرآن واهل بیت(ع) می باشد.آن عالم دانشمند علاوه بر اجتهاد وفقاهت آشنای با تاریخ وادبیات بوده که شعر معروف ایشان در وصف حادثه جانسوز کربلا بیان گر توانمندی ،تسلط وآشنایی اش بر تاریخ و ادبیات عرب است. که برای تیمن وتبرک شعرمعروف ایشان تقدیم حضورتان می گردد.
چوشاه دین بدشت کربلا در خاک مدغم شد تمام انبیاء معتل وناقص عرش اعظم شد
زرفع ونصب راس اوبه نوک نیزه خولی زمین شد بی سکون پشت فلک زین ماجراخم شد
زفتح آل بوسفیان وکسر آل پیغمبر اساس دین بهم خورد بنای کفر محکم شد
ندیدم منصرف مخلوع باشد زانصراف الا حسین تشنه لب کاو باعث ایجادعالم شد
خلافا للکتاب وعقل ونقل واجتماع برقتل شه دین قره العین رسول الله اکرم شد
هزار ونهصد افزون زخم کاری داشت برپیکر براین معلول واحد این علل ها جمع باهم شد
سرودست از تنش اعداء زراه کین جدا کردند تنش در خاک وخون عکس منادی مرخم شد
نشد ممکن تمیز زخمهای پیکرش زیرا که از سم ستوران زخم ها مجهول ومبهم شد
کنار اکبر اندر خاک وخون غلطید چون اصغر براشتر حمل شد اوسط سوی شام پرازغم شد
زشور وناله صغری وکبری حسین یاران به چارم چرخ خاکستر نشین عیسی بن مریم شد
ولی حضرت داور امام وحجت مطلق مقید وارد شام وبه آه وناله توام شد
سپهرازوضع کیفیات فعلش منفعل گردید کز او ظلمی چنین نسبت به انباء زمان کم شد
قتال اندر محرم بد محرم بر مسلمانان ولی آخر محرمها بسی اندر محرم شد
زطوفان حوادث زورق دین گشت طوفانی بدشت نینوا بشکست وغرق لجه دم شد
چو شد لب تشنه مقتول از جفا فرزند پیغمبر بکام اهل عالم جمله شهد زندگی سم شد
نگویم زخمهای پیکر او مانده بی مرهم که خاشاک بیابان به هر زخمش جمله مرهم شد
بزیرسم اسبان چون تفرق یافت اعضایش برای زینب اسباب غم ومحنت فراهم شد
چنان سیل الم بر دختر زهرا هجوم آورد که اندر چشم حق بینش جهان تاریک ومظلم شد
هنوز از داغ مرگ مادر وجد وپدر هر دم فغان میکرد کاین غم نیز با آن جملگی ضم شد
زجور چرخ دوران پرور نبات حیدر صفدر اسیر ودر بدر همچون نبات ترک ودیلم شد
میان کوچه وبازارها حیران وسرگردان مقدم گاه تالی وگهی تالی مقدم شد
زبد کرداری اولاد خود در جنت الماوی خجل در نزد پیغمبر صفی الله آدم شد
بهشتی را که حق دارالسرورش خواند در قرآن پس ازقتل حسین بیت الحزن بل دارماتم شد
حرم با حجر وبا بیت ومقام ور کن شد گریان صفا شد بیصفا مشعر به آه وناله توام شد
منی ومروه انداین عزا خونبار گردیدند زغم زمزم حجر گشت وحجرا از گریه زمزم شد
بکن ختم سخن مهدی قلم در کش که می بینم حواس خامه از تحریر این ابیات در هم شد
حضرت آیت الله حاج سیداسماعیل مهدوی
روحانی برجسته ومثال زدنی وستودنی دیگر ازصفهان کوچک، سعدآباد، عالم ربانی ،فقیه صمدانی،طبیب حاذق،وخطیب توانا،دانشمند شهیر،مدرس کتاب قانون بوعلی، طراح تقسیم شهریه طلاب درحوزه هزار وچند ساله وکهن نجف، شرکت کننده در جنگ مسلمانان عراق با پیر استعمارگربریتانیای کبیر(انگلستان) وبنیانگذار فرهنگ ومدرسه به سبک نوین درسعدآباد مرحوم آیت الله حاج سید اسماعیل مهدوی فرزند سید مهدی متولد 1302 هجری قمری تحصیل کرده حوزه کهن نجف اشرف وشاگرد ممتاز حضرت آیت الله سید محمد کاظم یزدی صاحب عروه که درسن 20 سالگی به درجه رفیع اجتهاد نائل گردید.بزرگ دانشمندی که آوای سخن دلنشین وخطابه های پرشور ایشان در گوش جان مومنین کهن سال این شهر طنین انداز وتاثیر ارشادات وهدایت های الهی ایشان عطرآگین جان مومنان این دیارمی باشد وهنوز حکایتها وقصه های طبابت این طبیب حاذق ومتخصص طب بوعلی بر سر زبانهاست.
ساکنان استان بوشهر وخاصه دشتستانیها سعدآباد ومردمانش را با آوازه طبیب حاذق حضرت آیت الله حاج سید اسماعیل مهدوی می شناسند زیرا دست محبت وطبابت ایشان در گذشته بر سر آنان کشیده شده ودردهای آنان با مرهمی که بر زخمهایشان نهاده التیام یافته است. این روحانی برجسته حدود سه ربع قرن منشا خدمات فراوان برای شهر ومنطقه دشتستان بزرگ بودومردم از وجودش بهره ها بردند وهدایت ها یافتند عاقبت در دوم رمضان مبارک سال 1399 هجری قمری سروش یا ایتهاالنفس المطمئنه ارجعی الی ربک راضیة مرضیه فادخلی فی عبادی وادخلی جنتی ازحی داورشنید وچشم از جهان فرو بست تشیع جنازه با شکوهی از ایشان بعمل آمد ودر مقبره خانوادگی سادات مهدوی در شهر سعدآباد به خاک سپرده شد واکنون مزار ایشان زیارتگه دوستداران علم ودانش وفضیلت است در این کوتا سخن جای آن نیست که به همه ابعاد شخصیتی ایشان بپردازیم.
شرح این هجران واین خون جگر این زمان بگذار تا وقت دگر
حضرت حجة الاسلام والمسلمین حاج سید جواد مهدوی
از عالمان و روحانیت دیگرسعدآباد ازخانواده سادات مهدوی می توان حضرت حجة الاسلام حاج سید جواد مهدوی فرزند سید مهدی متولد 1306 هجری قمری واعظ ومنبری ومسئله گوی پر تلاش وساعی این شهررا نام برد.ایشان معاصربرادرش حضرت آیت الله حاج سید اسماعیل مهدوی وتحصیل کرده حوزه نجف اشرف بوده است شخصیت ایشان تحت تاثیرمقام بلند علمی برادرش آیت الله سید اسماعیل مهدوی قرار گرفته است حاج سید جواد عمری مردم را با معارف واحکام آشنا نمودند وخدمات شایانی به فرهنگ واخلاق دینی نمودند ودرهشتم محرم الحرام 1379هجری قمری بدرود حیات گفت وپس از تشیع جنازه با شکوه در مقبره خانوادگی سادات مهدوی به خاک سپرده شد
حضرت حجةالاسلام والمسلمین حاج سید عبدالرسول مهدوی
از عالمان برجسته دیگر حضرت حجة الاسلام حاج سید عبدالرسول مهدوی تحصیل کرده نجف که مدتی در سعدآباد رحل اقامت افکند وپس ازآن به کازرون هجرت ودر آن شهربه اقامه نمازجماعت وارشاد وهدایت مردم پرداخت وسپس به تهران مهاجرت ودر مسجد سید شهداء نازی آباد ومسجد سید خندان به اقامه نماز وخطابه ومنبر می پرداختند. ودر سال 1380 چشم از جهان فرو بست ودر حرم رضوی به خاک سپرده شد
حضرت حجة الاسلام والمسلمین حاج سید ابوالحسن مهدوی
روحانی ممتازوخدوم دیگر ازخاندان سادات مهدوی مرحوم حجةالاسلام والمسلمین حاج سید ابوالحسن مهدوی فرزند سیداسماعیل متولد 1307 شمسی تحصیل کرده حوزه شیراز،قم ومشهد وشاگرد ادیب خراسانی است ایشان سالیان طولانی در این شهر مسئولیت دار پاسخ گویی مسائل شرعی وبیان کننده احکام الهی واقامه کننده عزای سالار شهیدان،مدرس دبیرستانهای سعدآباد وسردفتر ازدواج رسمی34 سعدآباد بودندآن مرحوم یکی از فعالین در عرصه تعالی منطقه وخدمات در شهربودنداز جمله خدمات وفعالیتهای ایشان تلاش در راستای تحقق خواسته های مردم واحداث پل امیرالمومنین(ع) برروی رودخانه شاپور،اهداء زمین برای احداث کمیته امداد امام خمینی(ره) واهداء زمین برای ساخت مدرسه جابربن حیان واهداء زمین برای مسجد المهدی(عج)می باشد.آن بزرگوار نقش موثری درتربیت وتعالی فرزندان این دیار دارد ومساعدت های فراوانی به انقلاب اسلامی نمودند ویکی از برومندترین فرزندان خود شهید والامقام سید رضا مهدوی (مشهور به امین) پهلوان واسوه ورزشکاران وفوتبال دوستان سعدآباد را تقدیم انقلاب اسلامی نمودند وهمای سعادت بر سر ایشان نشست وملقب به ابو شهید گردید واین خانواده عالم پرور به زینت شهادت آراسته تر گردیدهنوز قیافه آرام ومتین ایشان با لبان مترنم به ذکرو یاد پروردگارش قدم زنان برساحل رود خانه شاپور در کنار پل امیرالمومنین(ع)درخاطرات واذهان این مردم زنده است. وخاطرات شیرین تدریسش بین فرهنگیان واهل ادب بر سر زبانهاست. ایشان درهفتم شهریور 1378 به دیدار معبودش شتافت ومرغ روحش از قفس تن پرواز کرد ودر مقبره خانوادگی سادات مهدوی به خاک سپرده شد ومزارش اکنون زیارتگه اهل فضل وادب است.
حضرت آیت الله میرزا محمدحسن انصاری
در سعدآباد به غیر از خانواده سادات جلیل القدر مهدوی بزرگان ومفاخر وافاضل دیگری درکسوت روحانیت بوده اند یکی ازآن مفاخر فقیه، عارف وادیب توانا مرحوم حضرت آیت الله حاج میرزا محمد حسن انصاری معروف به آمیرزا است ایشان در سال 1262شمسی هجری در سعدآباد چشم به جهان گشود ودوران نوجوانی برای کسب علم ودانش به عتبات عالیات وحوزه علمیه نجف هجرت نمودند وازمحضر بزرگان آن حوزه همچون آیت الله سید کاظم یزدی صاحب عروه وسایر بزرگان نجف بهره برد وبه درجه اجتهاد نائل آمد وپس از آن به زادگاهش سعدآباد مراجعه وهمدوش پسر دائی خود حضرت آیت الله حاج سیداسماعیل مهدوی به نشر معارف اسلامی وعلوم اهل بیت(ع) پرداختند .ایشان علاوه بر اجتهاد وتوانایی بالا در مباحث فقهی به ادبیات فارسی وعربی تسلط کامل داشتندودرموضوعات فلسفی وکلامی وشعر استادی ماهر وخبره بودند دو اثرگرانبها به نامهای:اولین امامت والدرروالیواقیت را به زبان عربی به رشته تحریر در آوردند.ایشان از طبع شعر و ذوق ادبی وعرفانی بالایی بر خوردار واشعار وغزلهای عرفانی ازایشان به یادگارمانده واشعاری در مدح وثناء اهل بیت(ع) دارند که نمونه ای از اشعار آن استاد فرزانه که درمدح حضرت ولی عصر(عج) تقدیم می گردد:
کی شود کاین شب هجران به سر آید ما را رخ زیبای تو از قبله نماید مارا
پور عمران ید بیضا بنماید ما را این همه عقده زدلها بگشاید ما را
کی شود کاین شب هجران به سرآید ما را
نه شب عمر سر آمد نه شبم رابه سر آمد نه بشارت برسیدم نه زپیکی خبر آمد
نه خود از مطلع اقبال بدر آمد نه بوئی ز قمیصش به بر آمد
تا چو یعقوب ضیاء به سر آید ما را
در ره دوست چنانم که سر از پای ندانم فرس عمر برانم که به مقصد برسانم
ملک دل بی رخ زیبای تو قبری تار است ملک بی سلطنت جایگه فجار است
حکم دردست صلیب است ودگر زنار است زندگی بی تو برانصاری خون دل عار است
کی شودکاین شب هجران به سر آید ما را
آن مرحوم خدمات ارزشمندی به فرهنگ وتعالی معنوی شهر ومنطقه سعدآباد نمودند وعلاوه بر کارهای فرهنگی مسئولیت سردفتری ازدواج رسمی شماره 11 بعنوان اولین دفتر رسمی ازدواج منطقه سعدآباد را عهده دار بودند که اولین ازدواج ثبت شده توسط ایشان به سال 1316 هجری شمسی می باشد آن مرحوم استاد خط نستعلیق وخوشنویسی بودند وآثار مکتوب بر جای مانده از ایشان درمجلدات دفتر 11 وسایر مکتوباتش دال بر استادی آن عزیز سفر کرده است آن بزرگواردر سال 1332هجری شمسی ندای یا ایتها النفس المطمئنه ارجعی الی ربک راضیه مرضیه فادخلی فی عبادی وادخلی جنتی از رب ودود شنید وبه لقاء پروردگارش شتافت بدن مطهرش به نجف اشرف انتقال ودر قبرستان وادی السلام به خاک سپرده شد.
حجة السلام والمسلمین شیخ عبداله انصاری
یکی از روحانیون ورجال فعال در عرصه سیاست وامورات اجتماعی در سعدآباد مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ عبداله انصاری فرزندمرحوم حضرت ایت الله میرزا محمد حسن انصاری متولد 1307هجری شمسی می باشد .ایشان در خانواده علم وادب چشم به جهان گشود ودر دامان پدری فقیه،ادیب وعارف ومادری مومنه پرورش یافت واز خرمن دانش پدر بهره برد ودر همان کودکی با قرآن آشنا وسپس راهی مدرسه به سبک نوین گردید وتا ششم نظام قدیم درس خواند آنگاه به توصیه پدر برای تحصیل علوم دینی راهی حوزه کهن نجف اشرف گردید وحدود 6سال از خرمن دانش علماءودانشمندان آن حوزه خوشه چید وسپس به وطن باز گشت وبه انجام امورات مذهبی واجتماعی مشغول گردید ایشان در جریان ملی شدن صنعت نفت بخاطر فعالیت سیاسی دستگیر وحدود یکسال ونیم در تهران زندانی گردیده ایشان علاوه بر مسئولیت سر دفتری ازدواج رسمی11 سعدآباد فعالیتهای اجتماعی وعمرانی چشم گیری داشته به گونه ای که منزل ایشان در سالهای قبل از انقلاب ودوران طلایی تلاش برای ارتقاء سعدآباد کانون تصمیم گیری بزرگان ودلسوزان شهر ومنطقه بوده وبا عنایت به اینکه آن مرحوم دارای قلمی رسا وتوانمند واز آشنایان به رموز خط زیبای نستعلیق وخوشنویسی چیره دست بوده اکثر مکاتبات مربوطه به مطالبات وخواسته های مردم بوسیله ایشان انجام می گرفته است.ومکاتبات وپی گیری های وی برای تحقق آرزوی دیرینه مردم سعدآباد در ساختن پل امیرالمومنین (ع) برروی رودخانه شاپور معروف است.آن مرحوم علاوه بر امورات ذکرشده در حل وفصل دعاوی ومشکلات مردم نقش موثری داشته وهمچنین مسئولیت رئیس خانه انصاف ومدیر عامل تعاون روستایی سعادت سعدآباد را عهده دار بوده است .عاقبت ایشان در تاریخ اول بهمن ماه سال 58 حیات دنیا را بدرود گفتند وپس از تشیع جنازه ای با شکوه در قبرستان میرهداف به خاک سپرده شدند.
حجة الاسلام والمسلمین شیخ محمد امین ده ملایی
یکی از رجال سیاسی ،مذهبی شهر سعدآباد مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ محمد امین ده ملایی فرزند شیخ علی است آن مرحوم از تحصیل کردگان حوزه نجف است که پس از تحصیل به وطن وزادگاهش باز گشته و رحل اقامت در این شهر افکندند ایشان در بیان احکام شرعی توانمند ودرب خانه اش بر پرسش گران احکام ورعایت کنند گان حلال وحرام الهی همواره گشوده ومردم از خرمن دانش ایشان بهره می بردند .آن بزرگوار در مسجد صاحب الزمان (عج) هم اقامه نماز جماعت می نمود.مرحوم شیخ محمد امین در امورات سیاسی،مبارزه باخوانین ودفاع از حقوق مردم ورعیت نقش بسیار موثری داشتند وبرای احقاق حقوق مردم وکشاورزان چندین بار به تهران سفر نمودند وبا مقامات عالی کشور از جمله دکتر محمد مصدق نخست وزیر وقت ملاقاتها ونشستهایی جهت حل مشکلات مردم داشته اند وبعضی از وقایع وظلمهایی که از ناحیه خوانین بر مردم رفته بود را در روزنامه های کثیرالانتشار آن روز منتشر نموده اند.ایشان روحانی ساده زیست ومردم دوست بودند عاقبت مرغ روح این روحانی مردمی در روز ششم فروردین سال 1363 از قفس تن رها وپس از تشیع باشکوه در قبرستان میرهداف شهر سعدآباد به خاک سپرده شد.
حجة الاسلام والمسلمین حاج شیخ علی ده ملایی
یکی از رجال روحانی شهر سعدآباد مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ علی ده ملایی فرزند شیخ محمد امین است ایشان در سال 1309 هجری شمسی در سعدآباد چشم به جهان گشود ودرنوجوانی رهسپارحوزه علمیه نجف برای تحصیل شدند واز خرمن دانش علماء حوزه نجف بهره بردند وپس از باز گشت از عتبات عالیات وحوزه نجف مدتی در شهر سعدآباد ساکن ولی به خاطردفاع از حقوق مردم وکشاورزان مورد خشم وغضب، تهدید وبی مهری خوانین قرار گرفتند وپس از آن به آبادان هجرت وچند سال بعد خرمشهررا بعنوان وطن برگزیدند آن مرحوم در آن شهر به هدایت وارشاد مردم می پرداختندودر کنار ارشاد وهدایت سر دفتری ازدواج راهم عهده دار بودند وعمر خود را وقف خدمت به مردم نمودند آن بزرگواراز ذوق شعری وطبع بالای ادبی بر خورداربودند که نمونه ایی ازشعار زیبای ایشان درنامه ایی که سال 1340هجری شمسی برای قاعد محمد کرمپور نوشته شده تقدیم میگردد:
خبر از گلستان بلبل دهد با شورو با افغان که باد مهرگان بر گل وزید وشد خزان بستان
نه شمشادو نه سرو نه سنوبر در چمن باقی نه اندر بوستان سنبل ،شقایق،سبزه وریحان
تمام بلبلان از حجر گل سر در گریبانند همه مرغان صحرا وچمن افسرده ونالان
بهار عمر یاران رفته بر باد خزان آخر دریغا زیر خاک تیره شد منزلگه جانان
همه رفتند وروز شب هزاران ناله ها دارم به جای اشک خون ازدیدگان دارد بسی جریان
دهی تنها تو از داغ عزیزان نیستی محزون تمام مردمان زین ماجرا از دیده خون افشان
عاقبت ایشان در تاریخ 19/12/82 بدرود حیات گفت بدن ایشان پس از تشیع با شکوه در کنارتربت ومزار پدرش در قبرستان میرهداف به خاک سپرده شد عاش سعیداً ومات سعیداً
حجة الاسلام والمسلمین شیخ حسین موصلی
یکی ازروحانیون پرتلاش ،زحمتکش ،خدوم وباسابقه شهر سعداباد که نقش موثری در ایجاد واداره اولین مرکز مذهبی این شهر مسجد امام صادق(ع) داشتند مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ حسین موصلی جدخانواده های موصلی سعدآباد می باشدایشان با برادران فاضل ودانشمندش آیت الله شیخ محمد حسن برازجانی معروف به مجاهد برازجانی ومرحوم حجة الاسلام شیخ مرتضی مرتضوی برازجانی در برازجان ساکن بودند اما به درخواست وپیشنهاد مادراسماعیل خان شبانکاره جهت ارشاد وهدایت مردم به سعدآبادعزیمت ومنزلی درکنار قلعه خان برای خود بناء وپس ازآن مسجد امام صادق(ع) راکه در گذشته در زبان مردم به مسجد ننه خان معروف بود با مساعدت مالی مادر خان ومردم بناء می گذارند وبنا بر نقل معروف ومعتبری که نگارنده از فرزند بزرگ وارشد مرحوم شیخ حسین خلد آشیان جنت مکان مرحوم حاج باقر موصلی که یکی ازبزرگان دوست داشتنی وارزشمند این شهر بود شنیدم که مرحوم حجة الاسلام شیخ حسین به دعوت مادر خان به سعدآبادآمدند وعلت اصلی این دعوت نیاز مردم به روحانی وهدایت ودیگراینکه چون مادر خان به علم نجوم وپی بردن به حوادث آینده علاقمند بودند مرحوم شیخ حسین را که در این علم آگاهی وتخصص داشتندبه سعدآباد دعوت کردند وشیخ حسین با برادرش شیخ مرتضی به سعدآبادآمدند ومنشاء خدمات فراوان بودند آن بزرگوار در جریان مرگ ومیر مردم در سال معروف به آزاری که مرگ ومیربواسطه بیماری وبا شدت گرفته بود زحمات فراوانی رابرای تغسیل وتدفین مردگان انجام دادند که هنوز قصه این فداکاری وزحمت ایشان بر سر زبانها ست آن مرحوم پس ازعمری خدمت به مردم ودین در سال 1342هجری شمسی در شهر سعدآباد چشم از جهان فرو بست ودر منزل خود در جوار مسجد امام صادق(ع) به خاک سپرده شد.
ثقة الاسلام محمد قلی کفایی
یکی از رجال مذهبی وپرتلاش عرصه منبر وتبلیغ درسعدآباد مرحوم ثقة الاسلام محمد قلی کفایی فرزند بهزاد متولد 1278 هجری شمسی می باشد .آن مرحوم درخانواده ای مذهبی وادب دوست وادیب پرور چشم به جهان گشود از هوش واستعداد فوق العاده ای بر خوردار بودواز همان کودکی به آموختن قرآن کریم وسپس به آموختن علوم عربی،احکام وفقه اهل بیت(ع) در نزد مرحوم آیت الله حاج سید اسماعیل مهدوی ونزد عمویش ملا کاووس کفایی وبعضی از روحانیون معاصرهمت گماشتند وپس از آن روی به منبر وخطابه آوردند وحدودسه ربع قرن به بیان احکام شرعی،تبلیغ معارف وروضه خوانی واقامه عزای اباعبداله الحسین وائمه هدی در شهر وروستا های اطراف پرداختند وعاقبت این پیر منبر وتبلیغ در تاریخ پانزدهم آبان ماه سال 1382بدرود حیات گفت پس ازتشیع جنازه با شکوه در قبرستان میرهداف شهر سعدآباد به خاک سپرده گردید.
ثقة الاسلام والمسلمین سید عبداله موسوی
یکی از رجال اهل سخن ومنبر در سعدآباد ثقة الاسلام سیدعبداله موسوی ایشان در سعدآباد متولد ودر همین شهر با قرآن ومعارف اسلامی آشنا گردیدند واز آخرین علماء بزرگ این شهر خوشه چیده اند سید عبداله ملبس به لباس روحانیت وسالیان طولانی در این شهر در منازل وتکا یا به وعظ وخطابه مشغول می باشند.
حجة الاسلام والمسلمین شیخ سعید توکلیان
یکی از روحانیون جوان وپر تلاش شهر سعدآباد حجة الاسلام والمسلمین شیخ سعید توکلیان متولد1353 در سعدآباد می باشد ایشان پس ازاخذ دیپلم در سال 74 راهی حوزه علمیه می گردند وچند سالی در قم از محضر بزرگان حوزه علمیه قم توشه بر می گیرند ودر سال1386 به وطن باز می گردند ودر همان سال بعنوان روحانی مستقردر روستای بوشکان از بخش کلمه دشتستان مشغول خدمت می شوند ومدت 40 ماه در آن روستا وروستا های اطراف به نشر معارف اسلامی می پردازند ایشان اکنون مسئول سازمان تبلیغات اسلامی شهرستان دشتی میباشند.
حجة الاسلام والمسلمین شیخ عباس تقوی
یکی از روحانیون وطلاب جوان شهر سعدآباد حجة الاسلام والمسلمین شیخ عباس تقوی متولد سال1358 ایشان پس از اخذ دیپلم در سال 76 برای تحصیل علوم اسلامی به حوزه کاشان ودر سال 85 برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه قم عزیمت می نمایندوهم اکنون درحوزه علمیه قم مشغول تحصیل می باشند.
طلبه ها ی سعدآباد
آقای ابوالفضل بحرینی عضو هیئت تحریریه منبر طلاب سعدآباد،فارغ التحصیل مدرسه عالی شهید مطهری وطلبه غیر حضوری حوزه علمیه قم وکارمند اداره کل تبلیغات استان بوشهر وبرادرش آقای یحیی بحرینی دانشجووطلبه مدرسه عالی شهید مطهری بعنوان طلبه های این شهر محسوب می شوند.
درچند سال اخیر با گسترش حوزه های علمیه خواهران در کشور تعدادی از خواهران سعدآبادی علاقمند به علوم اسلامی به حوزه های علمیه قم،برازجان،بوشهروکنگان وبعضی ازشهرهای دیگر برای تحصیل رفته اند که تعدادی از آنان پس از پایان تحصیلات در شهر سعدآباد ساکن ودر مدارس ومراکز فرهنگی دیگر مشغول ارشاد ونشر معارف اسلامی میباشند.
ذاکرین ابا عبد اله الحسین(ع) وآخوندهای با سابقه
آخوند حاج میرزا اسد اله علی پور
یکی از رجالی که سالیان طولانی در شهر سعدآباد فعالیت مذهبی وفرهنگی داشتند مرحوم آخوند حاج میرزا اسد اله علی پور فرزند ملا رضامتولد 1290 هجری شمسی است ایشان از سنین کودکی به آموختن قرآن ،فرا گرفتن احکام الهی وذاکری اهل بیت(ع) علاقه شدید داشتند به همین خاطر تمام تلاش خود را در راستای ذاکری اهل بیت وبیان احکام الهی به خدمت گرفتند ودر شهر سعدآباد وروستاهای اطراف به نشر معارف وذاکری اهل بیت(ع) می پرداختند وهمواره مردم از وجودش بهره می برند ایشان مردی بخشنده ومهربان بود وگاه پولهایی که از ره منبر به دستش می رسید در بین فقراء تقسیم واز مال دنیا چندان چیزی نداشت ایشان در سال 1363 برای زیارت خانه خدا به حج مشرف می شود که در سرزمین نیایش واستجابت دعا عرفات مرغ روحش به عالم بالا صعود می کند.وبه دیدار معبودش می شتابد
مرغ باغ ملکوتم نیم ازعالم خاک چند روزی قفسی ساخته اند از بدنم
بدن مطهر ایشان به ایران وسعدآباد منتقل وپس از تشیع جنازه ای با شکوه در قبرستان کهنه واقع در جنوب شهر پشت شهرداری به خاک سپرده می شود.
مرحوم آخوند فرضعلی مهدویان
یکی از ذاکران پر تلاش ومنبریهای سنتی واز تعزیه خوانان معروف پر آوازه و سرشناس شهر سعدآباد مرحوم فرضعلی مهدویان بود ایشان در سال 1275 هجری شمسی در سعدآباد درخانواده ای مومن ومذهبی دیده به جهان گشود واز نوجوانی عاشق اهل بیت (ع) وآموختن قرآن کریم بود این عشق وعلاقه سبب شد که در کنارکار کشاورزی به ذاکری ابا عبداله الحسین (ع) وتعزیه خوانی روی آورد ایشان سالهای طولانی در شهر سعدآباد در مساجد امام صادق(ع) وحسینیه نور وروستاهای اطراف روضه خوانی می کردند وتعزیه گردان وتعزیه خوان معروف شهر سعدآباد بودندوهنوز صدای دلنشین ایشان واجراء نقشهایش در یاد وخاطر ات زنده است عاقبت در روز عاشورا در حالی که مراسم تعزیه اباعبداله(ع) را به پایان رسانیده وعازم منزل بود دچار سکته قلبی گردید وساعتی بعد به دیار باقی شتافت. در شب شام غریبان امام حسین (ع)عزاداران اباعبداله الحسین (ع) وبزرگان شهر جهت تسلیت بازماندگان به منزلشان آمدندوازآن مرحوم تجلیل بعمل آوردند وفردای آن روز پس ازتشیع جنازه باشکوه در قبرستان میرهداف به خاک سپرده شدند.
مرحوم آخوندابراهیم مهدوی نسب
یکی از ذاکرین واهل منبرسنتی سعدآباد در سالهای اخیر آخوند ابراهیم مهدوی نسب فرزند آخوند فرضعلی مهدویان است ایشان درسال 1311 هجری شمسی درخانواده ای مذهبی ومتدین چشم به جهان گشود دوران جوانی ونوجوانی را درسعدآباد گذرانید وبا قرآن وذاکری اهل بیت(ع) نزد پدر آشنا گردید البته چند سالی به کشورهای عربی برای کار هجرت وبا زبان عربی آشنا گشت ودر چندسال آخرعمردر کنار کار کشاورزی به ذاکری در شهر سعدآباد وروستا های اطراف می پرداختند البته ایشان مدت کوتاهی هم تعزیه خوانی نمودند ایشان در سال 1381 در حالی که از منبرو ذکراباعبداله(ع) پایین آمدند تا زیارت نامه بخوانند دچارسکته گردید وپس از مدتی به سرای آخرت شتافت وپس از تشیع جنازه با شکوه در قبرستان میرهداف در کنارپدرش به خاک سپرده گردید.
روحانیون ومنبریها ی غیر سعدآبادی
شهر سعدآباد در طول حیات پرآوازه خود علاوه بر روحانیت اصیل وفاضل سعدآبادی ،سخن وران وخطیبان بر جسته و صاحب سخن دیگری را برفراز منبرهای خود پذیرا بوده است که بعضی از آنها حتی سالیان متمادی در این شهر منبر رفته اند ومردم از ارشادات و افاضات آنها بهرمند گردیده اند که بذکر نام چند تن و مختصریاز فضائل آن بزرگان میپردازیم
مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ حسن نجفی
یکی از روحانیون فعال در عرصه منبر وتبلیغ در شهر سعدآباد مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ حسن نجفی بودند. ایشان درخانواده ای روحانی در شهرنجف اشرف چشم به جهان گشود دوران کودکی ونوجوانی رادر آن شهر سپری واز آنجا که خانواده اشان روحانی بودند وارد حوزه علمیه نجف گردیدواز محضر بزرگان آن حوزه کهن بهره هابرد وبا توجه به اینکه خانواده آنان اصالتاً اهل خشت واستان فارس بودند به ایران باز گشت ودر شهرسعدآباد رحل اقامت افکند وسالیان طولانی قریب به چهل سال در این شهر به وعظ وخطابه وآشنانمودن مردم بامعارف اسلامی همت گماشت بواسطه دفاع از حقوق مردم با خوانین شبانکاره خصوصاً ملک منصور خان درگیر می شودواین در گیری باعث زندانی شدن ایشان وضرب و شتم فرزندش می گردد به گونه ایی که اختلال حواس پیدا می کند مرحوم شیخ حسن بعد از آن به نجف هجرت واز محضرحضرت آیت الله العظمی خویی استفاده می برند پس از مدتی توسط رژیم بعث از عراق اخراج وبه ایران باز می گرددو در آبادان ساکن و به نشر معارف اسلامی می پردازند وبا آغاز جنگ تحمیلی از آبادان به بندر ریگ استان بوشهر هجرت ومقیم این شهر می شوند عاقبت پس از یک عمر تلاش دینی وذاکری ابا عبداله الحسین(ع) در سال 1368 چشم از جهان فرو می بنند وپس ازتشیع جنازه با شکوه در قبرستان بندر کهن ریگ به خاک سپرده می شود.
مرحوم ثقة الاسلام سید محمد عسکری
یکی از منبریهای معروف ومعراج نامه خوانهای شهیر وکم نظیر در سعد آباد مرحوم سید محمد عسکری فرزند سید هاشم است. سید محمد در خانواده ای مذهبی، مومن وعاشق قرآن واهل بیت(ع) درسال 1314شمسی در روستای درودگاه پا به عرصه گیتی نهاد پدرش نام او را محمد گذاشت تا افتخاری برای خانواده وجدش باشد سید محمد ازهمان آغاز ولادت از نعمت بینایی محروم بود اما به لطف ورحمت پروردگار از حافظه فوق العاده قوی وصوت خوش ودلنشین بهره مند بود. (خدا گر به حکمت ببندد دری به رحمت بگشاید در دیگری) خداوند عشق به قران واهل بیت (ع) را در جانش به ودیه گذاشته بود. لذا از همان کودکی ونوجوانی برای آموختن قرآن پای به مکتب خانه نهاد. هر چه آخوند مکتب دار قران را به بچه ها تعلیم می داد ومی آموخت. سید محمدآنها راحفظ می کرد. سید رفته رفته با اشعار مذهبی وادبیات عرفانی آشنا گردید. به همین خاطر در سن جوانی روبه ذاکری اباعبداله الحسین (ع) آورد وزمانی نگذشت که از ذاکرین ومصائب خانه های معروف گردید هر روزبر اندوخته های علمی خود می افزود و محضربزرگان راغنیمت می شمردودر آموختن حدیث،تاریخ ومسائل احکام ومعارف اسلامی از محضر علماء وروحانیون بنام شهر سعدآباد بهره ها برد ودر مناسبتهای مانند محرم وصفر وماه ربیع درسعدآباد ودرودگاه وروستاهای اطراف منبر می رفت ومعراج نامه می خواند یکی از ویژگیهای منحصر به فرد ایشان خواندن معراج نامه پیامبر اکرم (ص) بود به گونه ای که وقتی معراج نامه را می خواندند چنان سکوتی بر مجلس حاکم می شد گویامردم همراه معراج نامه خواندن ایشان به معراج می رفتند هنوزصدای دلنشین وآوای خوشش در وقت خواندن معراج نامه ومصائب دریاد وخاطره هازنده است وهنوز هم نوارهای معراج نامه ایشان در میان مردم دست به دست می گردد این مرد خاطره انگیز وذاکر اهل بیت(ع) در سال 1356شمسی به دیارمعبودش شتافت ومرغ روحش از قفس آزاد گردید وبدرود حیات گفت پس از تشیع جنازه با شکوهی در جوار امامزاده قطب الدین حیدر در روستای درودگاه به خاک سپرده شد وهم اکنون مزارایشان زیارتگه عاشقان قران واهل بیت(ع) است
مرحوم حجة الاسلام والمسلمین شیخ غلام انصاری .
ایشان اصالتاً اهل دشتی بزرگ شده وتحصیل کرده حوزه نجف اشرف بودند که چند سالی در شهر سعدآباد منبر می رفتند ومنبر های ایشان از شور ونوایی خاص برخوردار بود این روحانی سخن ور بعداً به کازرون هجرت ومقیم آن شهر گردیدند ودر همان جا بدرود حیات گفتند.
حجة الاسلام والمسلمین حاج شیخ مختار محمد زاده
یکی از منبریهای با سابقه در شهر سعدآباد پدرشهید یحیی محمد زاده حضرت حجة الاسلام والمسلمین حاج شیخ مختار محمد زاده روحانی اهل وساکن جتوط تحصیل کرده حوزه شیراز است که سالیان طولانی در شهر سعدآباد خصوصاً درمناسبتها درمساجد ومنازل منبر می روند ومردم از ایشان کسب فیض می نمایند ایشان مصائب وروضه خوانی رابه سبک سنتی وبسیار تاثیر گذار می خوانند
حضرت حجة الاسلام والمسلمین ملکوتی
یکی از رحانیون اهل منبر که چند سالی قبل از انقلاب از قم به سعدآباد می آمدند ودر مسجد امام صادق (ع) منبر می رفتند حضرت حجة الاسلام والمسلمین ملکوتی است. ایشان تحصیل کرده حوزه قم بعد از انقلاب مسئولیتی در حوزه داشته اند
البته قبل از انقلاب اسلامی روحانیون انقلابی وسخن ور فراوانی در مناسبتها به سعدآباد هجرت ودرمساجد این شهر منبر رفته اند وبعد از انقلاب هم روحانیون زیادی در مناسبتها به این شهر آمده اند ومردم از منابر وسخنرانیهای آنان بهره برده اند.
روحانیون مستقر:
چند سال اخیر در کشور طرحی بنام طرح روحانی مستقر زیر نظر سازمان تبلیغات اسلامی به اجراء در آمده است فلسفه وجودی آن استقرار روحانیون جهت تبلیغ وهدایت مردم در روستا ها وشهرهایی است که روحانی ندارند در شهر سعدآباد هم به همت مسئولین وقت سازمان تبلیغات اسلامی دشتستان حضرت حجة الاسلام والمسلمین حاج شیخ حسن مصلح امام جمعه کنونی برازجان واستقبال خوب مردم فرهنگ دوست سعدآباد این طرح در شهر سعدآباد به اجراء درآمد.
حجة الاسلام والمسلمین خلفی
یکی ازروحانیون فاضل ودانشمند دشتستانی که درسالهای1366الی1368 در شهر سعدآباد مستقر و به نشر معارف اسلامی پرداختند حضرت حجة الاسلام والمسلمین خلفی استاد حوزه ودانشگاه ومدیر سابق حوزه علمیه چهارده معصوم(ع) برازجان می باشد آن بزرگوار اکنون ساکن برازجان وبه تدریس در حوزه ودانشگاه وکارهای فرهنگی مشغول است.
حضرت حجة الاسلام والمسلمین تا تاری
اولین روحانی مستقربه صورت رسمی در این شهر حضرت حجة الاسلام والمسلمین تاتاری امام جمعه کنونی شهر شوقان خراسان شمالی می باشد. ایشان از بهمن 1368تا مهر ماه 1372در این شهر اقامت نمودندوبه تبلیغ وترویج معارف اسلامی وتربیت نسل جوان همت گماشتند وطی چند سال اقامت خود در سعدآباد خوش درخشید وخاطرات شیرینی از خود به یادگار گذاشتند.
حجة الاسلام والمسلمین محمودی گلپایگانی
از روحانیون مستقر دیگر حجة الاسلام والمسلمین محمودی گلپایگانی استاد حوزه قم مدت کوتاهی در این شهر اقامت گزیدند. وخدمات ارزشمندی ارائه دادند
حجة الاسلام علیرضا کشاورز بارگاهی
روحانی مستقر دیگر شهر سعدآباد حقیر نگارنده این سطورعلیرضا کشاورز بارگاهی امام جمعه کنونی شهر سعدآباد هستم که در شامگاه 9/9/76 بعنوان روحانی مستقر مهمان سعدآبادی های فرهنگ دوست با فضیلت شدم. واکنون با مسئولیت امام جمعه یکی از شهروندان این شهر می باشم.
حجة الاسلام والمسلمین جمالی
حجة الاسلام والمسلمین جمالی مسئول محترم نمایندگی سازمان تبلیغات اسلامی سعدآباد ومدرس دانشگاه آزاد اسلامی برازجان در سال 88 مسئولیت نمایندگی سازمان تبلیغات را پذیرفتند ودر این شهر ساکن شدند واکنون با همان مسئولیت مشغول خدمت به فرهنگ دینی ونشر معارف اسلامی هستند.
حضرت حجة الاسلام والمسلمین نوروزی
حضرت حجة الاسلام والمسلمین نوروزی محقق ونویسنده کتاب ازدواج ویکصد موضوع متنوع ودر سال 90 بعنوان روحانی مستقر مهمان شهروندان عزیز سعدآبادی گردید واکنون با همین عنوان به اقامه نماز جماعت ونشر معارف اسلامی وتربیت جوانان مشغول است.
البته در شهر سعدآباد تعدادی از ذاکرین اباعبداله الحسین (ع)وتعزیه خوانان وتعزیه گردان وجود دارند که در فصل دیگری به شرح حال مختصری از زندگی آنها خواهیم پرداخت.
نویسنده : علیرضا کشاورز بارگاهی امام جمعه سعدآباد